Zondagmiddag klokslag twee uur startte Aafje de Jong de bijeenkomst waar een ieder die met een oud poëziealbum was gekomen, gratis naar binnen mocht. Ze vertelde eerst wat over de geschiedenis van dit aloude gebruik. Na deze introductie vertelde Alie Vis nog wat over de boekjes die ze bij Betje hadden neergelegd voor de bezoekers, het viel ineens op dat ze snel waren volgeschreven. Alie trakteerde het gezelschap op enige leuke bijdragen daaruit. Het blijkt dat bezoekers toch de tijd nemen om creatieve bedankjes op rijm of andere leuke opmerkingen op te schrijven. Hierna ontstond een levendige uitwisseling van versjes en rijmpjes onderling. Diverse deelnemers hadden persoonlijke herinneringen aan dierbare personen die soms in zwierig handschrift een bijdrage hadden geschreven in hun poëziealbum. Dat maakte het boekje tot een baken van nostalgie en mooie herinneringen. Dat bleek ook uit de geanimeerde gesprekken erover die deze middag kleur gaven.

Geschiedenis

Mogelijk stamt het poëziealbum van het zogeheten liber amicorum. De eerste exemplaren dateren uit de 16 eeuw, ridders namen een boekje mee naar de steekspelen waarin opgenomen adelbrieven en stambomen om te bewijzen dat ze van oude adel waren. Maar het kan ook zijn dat ze afstammen van de studenten die een slordige vierhonderd jaar geleden de beginbladen van hun bijbels lieten volschrijven met persoonlijke boodschappen en aanbevelingen van professoren en medestudenten. Deze zouden dan later vervangen zijn door boekjes met blanco bladzijden, die opgeleukt werden met illustraties en gedichten. Eerst waren het alleen mannen die dit statussymbool gebruikten, maar dat veranderde in de 18 eeuw, toen jonge vrouwen dit gebruik overnamen. Aan het begin van de 19e eeuw maakten deze boekjes plaats voor losse blaadjes met versiersels in de vorm van een knip- of borduurwerkje. In 1850 komt echter het album weer terug bij vooral de dochters van de gegoede burgerij.

Een enquête

Maar wordt er heden ten dage nog wel geschreven in Nederland? Vincent Falger van het Historisch Genootschap Beemster heeft in ieder geval gepoogd dat voor de Middenbeemster uit te zoeken. Hij heeft formulieren rondgestuurd en ongeveer 11 procent daarvan kwamen ingevuld retour. Vanwege deze bescheiden respons kunnen er niet grote conclusies aan deze enquête kunnen worden gehangen. Er rees een gemengd beeld op van mensen die zowel op de pc als met pen of potlood schreven. Ook bleek dat vrouwen meer dan mannen bij condoleance een persoonlijke notitie schrijven.

Al met al was deze zondagmiddag een geslaagde en interessante bijeenkomst. Velen bleven nog napraten onder het genot van een kopje thee of koffie en anderen bekeken de bezienswaardigheden in het Betje Wolff museum.

Cor Wagenaar